Okul Öncesi Çağdaki Çocukların Din Eğitimi

Dr. Mustafa Önder ile

“Okul Öncesi Çağdaki Çocukların Din Eğitimi”

Kitabı üzerine bir söyleşi

-Hocam yeni bir kitabınız yayınlandı. Kısaca bu kitabı bize tanıtır mısınız?

-Öncelikle teşekkür ediyorum bu ilginize.   Almanya’da Joseph SAUER tarafından Karlsruhe’de yayınlanan “Religiöse Erziehung Von Kleinkindern”1  isimli kitabı yoğun bir çalışma sonucu dilimize tercüme ettim. Kitap, küçük çocukların din eğitimi açısından orijinal ve hala aktüel değerini koruyan üç makaleden oluşmaktadır. Yayınlandığı dönemde Almanya’da veliler ve eğitimciler tarafından büyük ilgi görmüştür. Bizim insanımız için de faydalı olacağını umuyorum.

-Hocam niçin bu kitap ve niçin bu konu desem?

-Ülkemiz son dönemde teknoloji ve iletişim alanında büyük bir sıçrama yapmıştır. Artık her evde, hatta köylerimizde bile bulunan uydu antenleri, cep telefonları, internet gibi imkânları kullanarak dünya ile iletişim mümkün hale gelmiştir. Doğrusunu söylemek gerekirse bu teknolojik gelişmelere paralel olarak kültürel gelişimimizi tamamlayamadık. Sonuçta değer aşınmaları ve sosyal travmalar ortaya çıktı. Sosyologlarımızın “kültürel gecikme” diye tanımladıkları bu durum özellikle ahlakî problemlerin yaşanmasına sebep oldu. Hemen her gün maalesef basınımızın da duyarsız ve sorumsuz takdimi ile bu tür olaylara şahit oluyoruz. Büyüklerinin veya komşularının evine, odasına kapıyı çalmadan girmeyen bir neslin evlatları bugün biri bizi gözetliyor, top star, pop star noktasına geldi. Bırakın insanları, yaban hayvanları için dahi vakıf kuran bir neslin torunları bugün sakat insanları kapkaç yapar hale geldi. Sırf insan olduğu için gayr-ı Müslimlere dahi şefkat kanatlarını geren ve haklarını dokunulmaz ilan eden bu milletin çocukları şimdi sudan bahanelerle gözünü kırpmadan çocukları, onlarca günahsız insanı öldürür hale geldi. Bütün bunların çözümü iyi bir eğitim ve özellikle iyi bir din eğitimi ile mümkündür. Aile ise bu eğitimin temel taşı ve en etkili ilk basamağıdır. Çevirisini yaptığımız kitap teorik ve pratik bakımdan anne-babalara, öğretmenlere ve tüm yetişkinlere çocukların din eğitimi ile ilgili önemli bilgiler sunmaktadır. Kitabı ve konuyu tercih sebebimiz budur.

-Muhtevaya gelirsek hocam, neler var kitabın içinde?

-Kitap üç makaleden oluşuyor. Bunlardan birisi; Prof. Kurt Müller’in “Dini Eğitimin Ön Şartı Olarak Çocukta Ahlakî Kavramların Gelişmesi”  isimli makaledir. Psikoloji biliminin çocuk davranışları ile ilgili bazı bilimsel tespitler yapabileceğini ama ahlakî kavram ve davranışlar söz konusu olduğunda başka unsurların devreye girmesi gerektiğini söyleyen Müller, çocuktaki olumlu ya da olumsuz davranışların temelinde yetişkinlerin (ailenin) tutumlarının etkili olduğunu belirterek, ahlakî davranışlarda kalıtımın ciddi bir etkisi olduğunu vurgulayarak diğergamlığın önemine işaret etmektedir.

Kitaptaki diğer bir makale ise Prof. Günter Stachel’e ait olan “Günümüz Ailesinde Din Eğitimi”  isimli makaledir. Stachel makalesinde; Çocuğun din eğitimi sürecinde önemli hususlardan birini sağlam aile yapısı olarak belirtiyor. İnanç ve sevginin çocuk eğitimindeki gücüne dikkat çeken Stachel, çocuğun sosyalleşmesi ve dinî gelişimine katkı sağlayacak etkinlikleri sıralıyor.

Son makale Prof. Gottfried Heinelt’in “Okulöncesi Dönemde Çocuğun Gelişiminin Psikolojik Temeli” isimli makalesidir. Doğumla birlikte çocuğun bir kişilik olduğunu ve fizyolojik gelişimin ayrıntılarını veren Heinelt, anne sevgisinin çocuk eğitiminde hayati önem taşıdığını, psikolojik ve fizyolojik gelişim özelliklerinin bilinmesi ile birlikte sağlıklı bir aile iletişiminin müspet tesirlerinden bahsetmektedir. İyi bir sonuç için fizyolojik, psikolojik ve sosyal yönlerin birlikte işe koşulmasını tavsiye etmektedir.

Görüldüğü gibi her üç makalede de fıtrat, sevgi, örnek olma, seviyesine göre muamele,iyi aile ortamı gibi kavramlardan bahsedilmekte,  bilimsel tespitler yapılmaktadır. Hayatta en çok çocuklarımızı severiz ama onlara bu sevgiye paralel ilgi göstermeyiz. Arabamızla veya tuttuğumuz takımla daha çok ilgilendiğimizi söylersek abartmış olmayız. Aile olarak görevimizi yapmadan sadece okul ve caminin çocuklarımızı eğitmesi düşünülemez. Televizyonun, internetin insafına terk edeceğimiz çocukların ne kendilerine ne de topluma faydası olur. Sorumluluğumuzun farkında olmak ve gereğini yerine getirmek zorundayız. Bu açıdan kitap özellikle anne-babalar, din görevlileri, Kur’an Kursu öğreticileri ve okul öncesi eğiticileri için faydalı bir kaynak niteliğindedir.

-Kitabı nasıl temin edebiliriz?

-Kitap Mayıs–2009 da Tokat’ta basıldı.   İsteyenler 0356 2145524 no’lu telefon ya da 

mustafaondersivas@hotmail.com adresinden temin edebilirler.

-Teşekkür ederiz. Yeni çalışmalar olacak mı?

-Ben teşekkür ederim. Yakın bir zamanda Yaz Kur’an Kursları ile ilgili kitabımız çıkacak. Tüm Gürün Haber okuyucularına selamlarımla.

1- Religiöse Erziehung von Kleinkindern, Veröffentlichungen der Katolischen Akademie der Erdiözese Freiburg, Herausgegeben von: Joseph Sauer, Badenia Verlag und Druckerei GmbH, Karlsruhe 1977.

2- Okul Öncesi Çağdaki Çocukların Din Eğitimi, Ter: Mustafa Önder, Arı Ofset Matbaacılık, Tokat 2009.

Dr. Mustafa ÖNDER

1961 yılında Sivas'ın Gürün İlçesine bağlı Suçatı Kasabası'nda doğdu. İlköğretimini burada tamamladı. Liseyi Sivas'ta okudu ve 1979 yılında mezun oldu. Aynı yıl Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi'ne girdi. Bu fakültenin "Kelam ve İslam Felsefesi Bölümü"nü 1983 yılında bitirdi. 1984 yılında Kastamonu Müftü Yardımcısı olarak göreve başladı. 1985-1986 yılında askerliğini Yedek Subay olarak yaptı ve bitiminde Kastamonu Merkez Vaizliğine atandı. 1987 yılında Almanya'ya görevli olarak gitti. 1993 yılında bu görevden döndü ve sırasıyla Ankara-Polatlı Vaizliği, Çorum-Ortaköy Müftülüğü görevlerinde bulundu. 1995 yılında inönü Üniversitesi İlahiyat Fakültesi'ne Din Eğitimi Araştırma Görevlisi olarak atandı. Bu dönemde Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nde "Din Eğitiminde Yeni Yöntem Çalışmaları" isimli Yüksek Lisans Tezini tamamladı.

2001 yılında kendi isteği ile Diyanet Teşkilatına geri döndü ve Sivas-Altınyayla Müftülüğü'ne atandı. 2002 yılında Başkanlıkça açılan Yabancı Dil Kursu'nu bitirdi. 2003 yılında Sivas-Divriği Müftülüğü'ne, 2005 yılında Sivas il Müftü Yardımcılığı'na atandı. 2007 yılında Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nde "Yaz Kur'an Kursları Öğretim Programı Amaçlarının Gerçekleşme Düzeyleri-Sivas Örneği" isimli çalışması ile Doktorasını tamamladı. İki yıl süre ile Sivas'tan ulusal yayın yapan Kanal-58 de "İman-İnsan ve Hayat" isimli ve Ramazan ayında "Rahmetin Gölgesinde" isimli programları hazırlayıp sundu. 2008 yılında Tokat Müftü Yardımcılığı görevine atandı. Halen bu görevini sürdüren Mustafa Önder, evli üç çocuk babası olup Arapça ve Almanca bilmektedir. Telif ve tercüme makaleleri çeşitli dergilerde yayınlanmıştır.